Maandelijks archief: augustus 2012

De gouden bel (Peter Jaspers)

Standaard

Het gebeurde op een middag
ongeveer om kwart voor één
Manja was aan ’t bellen blazen
in de kamer. Heel alleen…

Blauwe, gele, roze bellen,
kleine groentjes, hele stellen,
zweefden statig naar omlaag
en verdwenen op haar handje,
op een kussen, op een plantje,
op het kantje van haar kraag.

Toen gebeurde daar dat wonder,
dat een bel, meer goud dan geel,
rustig op het kleed bleef liggen,
groot en glanzend, rond en heel.

Blauwe, gele, roze bellen,
kleine witjes, niet te tellen,
zweefden in een grote kring,
zweefden langzaam met z’n allen
en vergaten om te vallen,
zomaar, van verwondering.

Kleine Manja zat te kijken
naar dat sprookje om haar heen,
naar de weerschijn van de kleuren
en de gouden bel alleen.

Blauwe, gele, roze bellen,
kleine groentjes, hele stellen,
zagen toen haar handje gaan
om de gouden bel te strelen,
die er uit zag om te stelen,
zachtjes raakte ze hem aan.

Met een teer, onhoorbaar spatje
was de bel er toen niet meer.
En de and’ren, met z’n allen
daalden op de dingen neer.

Blauwe, gele, roze bellen,
kleine witjes, niet te tellen,
zweefden statig naar omlaag,
maar die ene grote gouden
zal ze altijd goed onthouden…
’t Was om kwart voor één. Vandaag.

(Bron: De gouden bel. Kindergedichten/Baarn)

Advertenties

Afgeluisterde tweespraak (Gerrit van den Linde Janszoon – Den schoolmeester)

Standaard

OF DIALOOG

TUSSCHEN TWEE BEROEMDE HONDEN.

___________

FIDEL.

  Ben jy dat, Van Rijn, met je nieuwen staart?

VAN RIJN.

Wel neen; ’t is dezelfde als alle dag ; maar ik heb juist verhaird.

FIDEL.

Je ziet er toch schraaltjens uit : heb je voor schulden vastgezeten.
                Of misschien wel te veel lever gegeten?
                              Je neus is droog ;
En je hebt iets van een gesneuvelden kabiljaauw in ’t oog.

VAN RIJN.

              Ik heb geen lever gegeten sedert April,
Toen de Leydsche diender my opsloot in de hal.

FIDEL.

Je moogt zeggen wat je wil,
Wél benje niet, en als ik jou was ik gebruikte een pil
In plaats van een been. Neem hierin een voorbeeld aan de menschen,
Die, als zy ziek zijn, naar den Apteker en niet naar den Slachter wenschen.

VAN RIJN.

Ik ben zoo gezond als een zoute visch en verre van ziek ;
        Alleen gevoel ik my wat lusteloos en cyniek –
Wat meer of minder lekkers kan my geen oortjen scheelen :
Maar ik heb er gruwelijk het land aan, my te verveelen.
    Myn moeder en ik, gelijk u voorzeker is bekend,
    Zyn thands ingekwartierd by een jeugdigen proponent,
Die, by gebrek aan ’t geëerde publiek, dat hem voor als nog schijnt te
                                                                                                                ontbreken,
    Ons elken dag vergast op zijn aandoenlijke preêken
En als wy dan in slaap vallen by ’t begin van ’t sermoen,
Dan schopt hy ons wakker en zeit, dat wy ’t met opzet doen,
Alleen om een slecht voorbeeld te geven aan zijn toekomstige hoorders,
En hy dwingt ons naar zijn witten das te kijken en zijn twee ditto
                                                                                                            vadermoorders,
En te luisteren, tot hy aan ’t slot van zijn preek is geraakt,
Wat my bijster het land op jaagt en mijn moeder misselijk maakt.

FIDEL.

Dat ’s waar ook, denkt je moeder niet haast in de kraam te leggen?

VAN RIJN.

Ja, en mijn zuster ook, tegen Maart.

FIDEL.

                                                                                        Dat wou ik al zeggen.
En ziet zy er op haar ouwen dag niet min of meer tegen op?

VAN RIJN.

Dat doet zy ; vooral sedert het crepeeren van Maartjen Mop.
Dat was een bitter sterfgeval en ’t heeft ons allen zeer gespeten.

FIDEL.

Wel, denk je dat het my niet heugt? Ik heb immers nog op ’t begrafenismaal aangezeten,
En mede van die smakelijke varkenspootjes gegeten.
Wat zal ik zeggen? Wy zijn allen sterfelijk ; maar ’t was altijd mijn leer,
Men moet zich niet toegeven aan al dat gelamenteer.
Vertel my liever eens, hoe vaart je nicht, het smousjen van den bakker?

VAN RIJN.

Heel wel, maat ’t kind wordt ’s morgens al te vroeg wakker
    Met builen.

FIDEL.

                    Je meent, builen om brood?

VAN RIJN.

Ja, ofschoon het zich nu en dan ook wel andere builen stoot.
Je zou ’t schaap niet meer kennen. In plaats van geel
      Is ’t wit.

FIDEL.

                    Hoe dat?

VAN RIJN.

                                                                                        Wel ja, van het stoeien in ’t meel,
Net als alle kindren

FIDEL.

                                                      Wel ! Dat is heel netjens
Voor menschen, die op ’t ontbijt houden van warme cadetjens.

VAN RIJN.

      Ja, maar ’t is goed dat men niet altijd weet
                                        Wat men eet.
Hoe veel kinderen heb jy nou?

FIDEL.

                                                      Ik heb er Goddank elf.

VAN RIJN.

Elf! wat zeg je?

FIDEL.

                Ja, en mooie Keezen, al zeg ik het zelf.
        Den oudsten durft geen hondenslager aan,
    En de twee jongsten zijn als cadet naar zee gegaan,
    Zonder tractement, ’t eerste jaar op de beenen ;
Doch zy krijgen lever en pens als het tweede is verschenen.
                              Enfin, ’t is altijd een begin ;
                            Want je begrijpt met een talrijk gezin,
                        Stuurje ze zoo goed als het valt de waereld in.

VAN RIJN.

        Zijn ze niet een weinig van ’t hondtjen gebeten?

FIDEL.

      Dat mag wel zoo ; maar ik zou wel eens willen weten
      Wat Kees het niet is. Intusschen, wie heeft je dat gezeid ?

VAN RIJN.

      Gezeid, is het my ; maar ik weet niet meer by welke gelegenheid,
      En of het de hond van De Witt was of van De Groot :
      Ik zou ’t je niet kunnen zeggen, al sloegje me dood.
      En ik wil er mijn hoofd ook maar niet lager meê breken.
                  Laat ons dus liever over iets anders spreken.
      Heb je van daag de papieren gezien?

FIDEL.

                                                                                        Neen, ik ga nooit naar de hal.

VAN RIJN.

      Wel ! Dan kan ik je iets vertellen, dat je verbazen zal.
      Ik raapte gisteren een ouwe krant op, waar een bal
      Kalfsgehakt in had gezeten : een manke poedel nam het meê,
          Maar ik had liever gehakt gelezen dan Enschedé.

(Bron: De Gedichten van den Schoolmeester/Elsevier)

Bizons (Patty Scholten)

Standaard

Ze buffelen bedachtzaam in het rond.
Hun wollen truitjes zijn te heet gewassen
zodat ze maar tot aan hun middel passen.
Daarachter volgt een strakke blote kont.

De staart gerafeld touw, een kruidvatlont.
Geen goeiig loeien, maar een dreigend bassen.
Je hoort het scheuren van de taaie grassen
en als ze verder lopen, beeft de grond.

De stieren zijn het mooist, met saterkop
en blauwe tong, waarmee ze bronstig kwijlen
terwijl ze ruiken aan een bizonmeid.

Een kalf kijkt vragend naar zijn moeder op
– met hertenogen, oren groot als zeilen –
of die zijn truitje al heeft afgebreid.

(Bron: Bizonvoeten/Atlas)

B (Margreet Schouwenaar)

Standaard

B is de broek boven in de kast,
de broek die ik niet langer pas
De knieën sleets, de pijpen kort
enkel
en alleen omdat ik langer word.

Het was een beste broek, een knikkerbroek
een keeperbroek, een vliegerbroek,
een achter de boom zie je me niet broek.
een bruine broek, een fijne broek.

Nu zie je mijn enkel,
schaamteloos bot.
Mijn moeder zegt: “Die broek
kan niet meer!” Ik draag
hem toch, elke dag voor echt
de laatste keer.

als vrijbuutbroek, aftrapbroek,
strafschopbroek, fijne broek.
Mijn bruine broek die ik
wee mijn gebeente niet meer pas.

(Bron: Later is een alleswoord)

Op de zomerse weide (Zr. M. Jozefa/J. Willems)

Standaard

Een koetje en een ezeltje
Die stonden in de wei !
Het zwijntje bracht hun een bezoek,
Een poes sloop naderbij.

Wat hadden zij gevieren pret :
Ze huppelden om ’t langst !
Maar al de kleine blommekens,
Die bibberden van angst !

Opeens ! daar komt het dierental
Elk voor een blomke staan.
Nu hoort men polots uit iedre bloem
Een smekend lied opgaan :

” Ach, lieve koe, eet mij niet op ;
Ik ben zo jong en teer … ”
Maar Bles heeft reeds haar mond gevuld
En ’t bloempje is neit meer !

– “Gij, Grauwtje, spaar mijn frisse jeugd;
Ik beef van schrik, en huil ! … ”
Maar ach, dit tweede blommeke
Verdwijnt in Grauwtjes muil.

– ” O Knorretje, gij graast toch niet,
laat mij dus onverlet … ”
Doch ras heeft Knor het bloemelijn
Met zware poot verplet !

– ” Neen Poes, voor ons is geen genâ :
Uw klauw brengt mij de dood ! … ”
Maar zie, het poesje streelt de blom,
Vol meelij, om die nood !

Thans blikt een dankbaar bloemekijn
Naar Poes, en fluistert zacht :
” ‘k Heb redding en geluk ontmoet,
Waar ik ’t niet had verwacht ! ”

(Een versje voor elk leerjaar)

Het liedje van de simpele (Martinus Nijhoff)

Standaard

Ik zit met mijn rug tegen het zonnige muurtje,
Boven mij zijn de blaadjes groen.
Ik zit op het strooien stoeltje –

Lievelingetje, lievelingetje,
Je kindje zit en zingt –

De deur van de schutting is open.
Ik hoor haar wandelen in de tuin.
Ze geeft me dikwijls bloemen.

Lievelingetje, lievelingetje,
Je kindje zit en zingt.

(Bron: Verzamelde gedichten/Amsterdam)

Snoepen (Jan Boerstoel)

Standaard

Negen meter veterdrop,
drieëntwintig toverballen,
kauwgum waar je mee kunt knallen.
Kun je nog een toffie op?
Of een stukkie suikergoed?
Jongens, wat een overvloed!
Snoepen, snoepen, snoepen, snoepen,
lekker veel en lekker zoet!

‘Kind, je moet niet zo veel snoepen!’
zucht je tante Willemijn
en dan neemt ze nog een slokje
van haar glaasje brandewijn.
Wat dat hééft je lieve tante
als het over snoepen gaat,
na een borreltje of drie dan
krijgt ze last van goeie raad.

Negen meter veterdrop,
drieëntwintig toverballen,
kauwgum waar je mee kunt knallen.
Kun je nog een toffie op?
Of een stukkie suikergoed?
Jongens, wat een overvloed!
Snoepen, snoepen, snoepen, snoepen,
lekker veel en lekker zoet!

‘Kindje, denk toch om je tanden!’
roept je wijze oom Johan
en dan draait hij nog een sjekkie,
want daar hoest hij lekker van.
Wat voor kinderen gezond is
weet je oom Johan precies.
Reuze jammer, dat hij zelf zich
nooit eens houdt aan zo’n advies.

Negen meter veterdrop,
drieëntwintig toverballen,
kauwgum waar je mee kunt knallen.
Kun je nog een toffie op?
Of een stukkie suikergoed?
Jongens, wat een overvloed!
Snoepen, snoepen, snoepen, snoepen,
lekker veel en lekker zoet!

(Bron: Last van goeie raad. Kinderliedjes 1973-1984/Amsterdam)

Mijn vader (Nannie Kuiper)

Standaard

Als hij ’s morgens zo haastig de deur uitgaat
z’n mond vol met brood en altijd te laat
één schoen zonder veter, z’n jas met een vlek
de blauwwitte sjaal van mijn zus om z’n nek
de hond voor hem uit en de poes aan z’n broek
en z’n hand die nog zwaait tot het huis op de hoek…

dan denk ik:
ja, dat is mijn vader, die je daar ziet
maar ken ik hem nou, of ken ik hem niet?

Als hij ’s avonds wat bleekjes het huis insloft
doodmoe van het werken z’n stoel inploft
wat leest in de krant en dan boos is omdat
de poes weer eens achter de vogels aanzat
en mij op m’n kop geeft, omdat ik niet eet
omdat ik steeds vaker m’n huiswerk vergeet…

dan denk ik:
ja, dat is mijn vader, die je daar ziet
maar ken ik hem nou, of ken ik hem niet?

Als hij zondags met mij naar de bossen gaat
en over de planten en dieren praat
zijn hand op mijn schouder, wij samen alleen
al slenterend zonder te weten waarheen
dan is het zo veilig, zo mooi en stil!
dan kan ik hem vragen, wat ik maar wil…

dan weet ik:
ja, dat is mijn vader, die je daar ziet
ik ken zo goed, ook al ken jij hem niet!

(Bron: De kraai is door zijn nestje gezakt en andere versjes/Deltos Elsevier)

De kaasmaker (Gerrit van de Linde Janszoon)

Standaard

Een fabel

Een dorp’ling op zijn paard gezeten,
    Ging naar de Gouwsche kaasmarkt toe.
Hy had in lang geen kaas gegeten
    En voelde zich dus blij te moe;
    Want op hetgeen hy niet bezit,
    Is mensch en dorp’ling ’t meest verhit.

Het was een zoele zomermorgen:
    ’t Was niet in slachtmaand; doch in Mei.
“De lui, die u die kaas bezorgen,
    “o Mensch! die leevranciers zjin wy.”
    Dus sprak, op ’t zien van onze twee,
    Vertrouwlijk tot mekaêr het vee.

“’t Is waar, daar is een kaas in ’t leven,
    “Die hoofdkaas wordt door u genoemd;
“Doch dees wordt u door ’t vee gegeven,
    “Wanneer ’t tot sterven werd gedoemd.
    “Zij wordt door ’t varken u gebracht,
    “Na dat het varken is geslacht,
“Ja, trotsche mensch, dit moet gy weten,
    “Gy, die de kaas snijdt op uw paard,
“Gy kunt geen klein Edammertje eten,
    “Of ’t is u door de koe gebaard.
    “De melk, die tot de kaas behoort,
    “Brengt onze schoone sexe voort.”

    Maar zie, daar treedt in volle pracht
    Een schap te voorschijn met zijn vacht,
    En spreekt: “o Ossen! wordt gy dol?
    “O koeien! krijgt gy ’t in uw bol?
    “O kalfkop! raakt uw brein op hol?
    “Of zyt gy blinder dan een mol,
“En houdt ge u, of gy zoudt vergeten
“De schapenkaas, die menschen eten?
    “Het keurig lammerenprodukt
    “Dat na den disch de maag verrukt?
“Kwansuis of gy ’t niet hadt geweten?
    “Wy toch, zo wel als gy, o vee!
    “Doen aan de kaasnegotie meê.”

-“Jandorie!” zegt hierop een ram,
    Die om te luistren naderkwam,
    “Ik dacht voorwaar niet, juffrouw Lam,
“Dat gy zoo dapper wist te spreken
“En lansen met den vijand breken.
    “Kom, volg my naar het echtaltaar
    “En worden wy terstond een paar.”

  De dorpeling gaf hier den zwiep
  Aan ’t ros, dat dit gezwets ontliep.

(Bron: De gedichten van den schoolmeester/Elsevier)

Kinderliedeke (auteur onbekend)

Standaard

Wie doodde er de haan?
-‘Ik,’ zegt de sperwer,
‘Ben de verderver.
Ik doodde de haan.’

Wie heeft het gezien?
-‘Ik,’ zegt een muizeke;
‘Vanuit mijn huizeke
Heb ik ’t gezien.’

Wie dronk er zijn bloed?
-‘Ik,’ zegt een mugge;
‘Bij dropkens, niet vlugge
Dronk ik zijn bloed.’

Wie maakte er zijn graf?
-‘Ik,’ zegt de pauwe;
‘Met mijne klauwe
Make ik zijn graf.’

Wie draagt er de baar?
-‘Ik,’ zegt de rave.
‘Langzaam ten grave
Drage ik de baar.’

Wie is de pastor?
-‘Ik,’ zegt de kraaie,
‘Zwart, en toch fraaie,
Ben ik de pastor.’

Wie zingt de psalm?
-‘Ik,’ zegt de nachtegaal,
‘Met mijne klachtegaal,
Zinge de psalm.’

Wie doet er bimbom?
-‘Ik,’ zegt het bokske,
‘Luide er het klokske.
Haanlief, vaarwel!’